آشنایی با سرطان لوزالمعده
این سرطان در تمامی گروه های سنی، در جوانان ۱۵ ساله تا سالمندان ۹۰ ساله دیده می شود ولی حداکثر شیوع آن در سنین ۵۵ تا ۸۵ سالگی است. علت واقعی بروز این سرطان هنوز شناخته شده نیست ولی دیده شده است که سیگار می تواند احتمال بروز آن را افزایش دهد. مطالعات نشان می دهد که غذاهای با چربی فراوان همچنین موادی که در صنایع شیمیائی، کک سازی و فلزی استفاده می شوند، در ایجاد این سرطان نقش دارند.
درمان اولیه سرطان لوزالمعده، جراحی می باشد که در طی آن تمام یا قسمتی از لوزالمعده برداشته می شود. پیشرفت های جدید در زمینه روش های جراحی و بی هوشی و مراقبت های قبل و بعد از عمل باعث شده است که امروزه این جراحی به راحتی انجام گیرد.
سرطان لوز المعده
بیش از ۹۰% از سرطان های لوزالمعده از سلول های مجاری که مسئول انتقال آنزیم های گوارشی به دوازده است، سرچشمه می گیرد. دو سوم تومورهای مجرا در سر و یک سوم بقیه در تنه و دم لوزالمعده ایجاد می گردد. معمولاً این سرطان ها توسط بافت های ملتهب لوزالمعده مشکل ایجاد می کنند. تومورهای لوزالمعده می توانند انسداد مجرای صفراوی مشترک ایجاد کرده باعث زردی شوند.
سلول های سرطانی معمولاً به بافت های اطراف، غدد لنفاوی ناحیه ای و کبد گسترش می یابند. گاه سلول های جزایر لانگرهانس سرطانی می شوند ولی بیشتر تومورهای این سلول ها خوش خیم هستند. تومور سلول های این جزایر وقتی ترشح کننده هورمون باشند تومور فعال نامیده می شوند. در صورتی که تومور ترشح کننده انسولین باشد باعث ترشح مقادیر زیاد انسولین و ایجاد علائم کاهش قند خون می گردد.
البته باید توجه داشت که علل مختلفی به جز سرطان نیز می توانند باعث کاهش قند خون شوند. به ندرت تومورهای لوزالمعده هورمون های دیگری مثل گاسترین یا VIP را ترشح می کنند که باعث زخم های شدید در معده و دوازدهه (سندروم زولینگرالیسون) و یا اسهال شدید شبه و با (سندرم ورنرموسیون) می شوند.
نوع دیگری از سرطان های جزایر لانگرهانس، تومورهای بدون فعالیت می باشند این تومورها نمی توانند مقادیر زیاد انسولین، که باعث افت قند خون شود تولید کنند. این نوع سرطان لوزالمعده گرچه بسیار نادر است ولی معمولاً نسبت به سرطان های مجرا شانس بیشتری برای بهبودی دارد.
علل سرطان لوزالمعده
علت شناخته شده ای برای سرطان لوزالمعده وجود ندارد. دانشمندان دریافته اند که عوامل خاصی احتمال ایجاد این نوع سرطان را می افزاید. تحقیقات بیانگر این مطلب است که افراد سیگاری دو برابر افراد غیر سیگاری به سرطان لوزالمعده مبتلا می شوند.
رژیم غذائی نیز ممکن است در ایجاد سرطان لوزالمعده دخالت داشته باشد. به طوری که این سرطان در افرادی که کافئین مصرف می کنند و همچنین افرادی که غذاهای حاوی چربی فراوان به خصوص چربی های حیوانی مصرف می کنند، بیشتر می باشد. برای جلوگیری از ابتلا به سرطان لوزالمعده پیشنهاد می شود که رژیم های غذائی متنوع، کم چربی و با فیبرهای غذائی فراوان مصرف شده و از استعمال دخانیات پرهیز شود. دیابت نیز با سرطان لوزالمعده ارتباط دارد. بعضی گزارش ها بیان می دارند که زنان دیابتی ممکن است شانس بیشتری برای ابتلا به سرطان لوزالمعده داشته باشند.
سرطان لوزالمعده با مواد صنعتی ارتباط دارد. ترکیبات صنعتی خاصی که در صنایع شیمیائی، کک سازی، فلزی و گاز استفاده می شود، می توانند باعث افزایش احتمال ابتلا به سرطان لوزالمعده گردند.
علائم
سرطان لوزالمعده به سرعت رشد می کند و گاه وجود خود را با یک درد مبهم شکم نشان می دهد. بسیاری از بیماران این درد مبهم در شکم را با ناراحتی های معده اشتباه می کنند. در صورتی که سرطان لوزالمعده تشخیص داده نشود و به موقع درمان گردد، از لوزالمعده خارج شده، غدد لنفاوی، کبد و سایر نقاط بدن را درگیر می کند.
گرچه علائمی که در زیر ذکر می گردد، می تواند مربوط به بیماری هائی غیر از سرطان لوزالمعده باشد ولی اگر بیش از دو هفته به طول بیانجامد، باید مشورت پزشکی صورت پذیرد:
درد مبهم در قسمت فوقانی شکم که گاه به پشت انتشار می بابد.
درد پشت، معمولاً دائمی که هنگام خوردن و دراز کشیدن بدتر می شود و با نشستن و خم شدن به جلو بهتر می شود.
زردی (اگر این علامت ظاهر شد، بلافاصله به پزشک مراجعه کنید)
کاهش وزن شدید و سریع با رژیم غذائی در ارتباط نباشد.
علائم افت قندخون مثل خستگی، لرزش، سردرد و اضطراب
پزشک به علائم شما گوش خواهد داد و تاریخچه پزشکی اخذ خواهد کرد. اگر شک به سرطان لوزالمعده وجود داشته باشد، آزمایشاتی به عمل خواهد آمد.
روش های تشخیصی
سونوگرافی
سی تی اسکن
منبع: پزشکان بدون مرز
